تبلیغات
پژوهشی در قرآن - تفسیر به رای

ما پیام عید رهبر را چو مصحف می کنیم مثل دستورالعمل همواره مصرف می کنیم کوری چشم سران فتنه و بیگانگان چشم آقا ، کار و همت را مضاعف می کنیم



تعداد کلیه مطالب ارسالی :
تعداد نویسندگان وبلاگ :
تاریخ آخرین بروزرسانی :
تعداد بازدید امروز :
تعداد بازدید دیروز :
تعداد کل بازدید این ماه :
تعداد کل بازدید ماه گذشته :
تعداد کل بازدیدها :
تاریخ آخرین بازدید از وبلاگ :

  


نظریه ای كه در باب استخراج و كشف معانى آیات قرآن، در میان برخى از مفسّران دیده مى شود، روش تفسیر به رأى است، كه در آن نظر و اندیشه مفسر، محور استنباط است و در فهم معانى و مقاصد آیات، آزاد بوده، مقیّد به تفكر و تعقل در محدوده خاصى نیست. این نظریه درست در مقابل تفسیر نقلى قرار دارد.[1]

روشن است كه تفسیر به رأى از روش هاى تفسیرى نیست; زیرا تفسیر غلط و ناپسند نمى تواند روش باشد، اما بدین جهت این بحث در میان روش هاى تفسیرى مطرح شده است تا مفسر به چنین تفسیرى گرفتار نشود، و با آگاهى از حدود و ثغور آن، از چنین تفسیرى پرهیز نماید.

 

پیشینه روش تفسیر به رأى

هم زمان با تفسیر گویى صحابه پیامبر(صلى الله علیه وآله)، جعل احادیث، تحریف معنوى آیات و انحراف افكار از حقایق قرآن كریم آغاز گردیدو به خاطر این كه عده اى دنیا طلب و سودجو به خلافت، حكومت، منصب فرماندارى، بهره مندى از سفره هاى رنگین و زندگى عالى برسند، تا آن جا كه مى توانستند، روایات را بر علیه اهل بیت(علیهم السلام) و در مدح مخالفان آنان جعل كردند و به تأویل باطل و تفسیر به رأى در آیات قرآن پرداختند.

این گونه تفسیر و تحریف ها آن قدر زیاد است كه اگر كسى بخواهد جمع آورى كند، كتابى ضخیم و گسترده خواهد شد، براى نمونه:

الف). از ابى بن كعب روایت شده است:  سوره «عصر» را بر رسول خدا(صلى الله علیه وآله)خواندم، سپس تفسیر آن را از حضرت خواستم. آن حضرت فرمود: (وَ الْعَصْرِ)، سوگندى از سوگندهاى الهى است، (إِنَّ الاِْنسَـنَ لَفِى خُسْر)، منظور ابوجهل است و (إِلاَّ الَّذِینَ ءَامَنُواْ)، ابوبكر و ( وَ عَمِلُواْ الصَّــلِحَـتِ)، عمر و (وَ تَوَاصَوْاْ بِالْحَقِّ)، عثمان و (وَ تَوَاصَوْاْ بِالصَّبْرِ)، على مى باشد. و بعد گفت: ابن عباس، این چنین براى مردم خطبه خواند و سخن گفت. این روایت كه در تفسیر قرطبى نقل شده است[2]، هیچ گونه سندى ندارد، آیا یك  مفسر یا مؤلف كه كتاب خود را این چنین با قلم سیاه مى كند، نباید از سند آن بحث كند، یا سند را بیاورد، آیا این نسبت به ابن عباس كه دانشمند و مفسر امّت است، معقول است؟ آیا این نسبت به ساحت مقدس پیامبر اسلام(صلى الله علیه وآله)صحیح مى باشد.[3]

و كسانى كه به دنبال این شیوه و روش بروند، به خدا و رسول او ایمان نیاورده اند. همان طور كه على(علیه السلام) از پیامبر(صلى الله علیه وآله) نقل مى كند: كه خداوند مى فرماید: «مَا آمَنَ بِى مَن فَسَّرَ بِرَأیِه كلامى».[4]

یا روایتى دیگر از رسول اكرم(صلى الله علیه وآله): «من قال فى القرآن بغیر علم فَلیَتَبَوَّءْ مَقعَدَة من النّار».[5] «كسى كه بدون علم و دانش، قرآن را تفسیر كند، جایگاهش آتش جهنم است». و تفسیرى را به عنوان نمونه در این جا مى آوریم:

تفسیر القرآن و هو الهدى و الفرقان، این تفسیر از مصادیق تفسیر به رأى است، مؤلف آن سید احمد خان هندى است. این تفسیر از آغاز قرآن شروع و تا تفسیر سوره «نحل» را در بردارد، او ضمن طعن و تأسف بر تفاسیر گذشته، تصمیم مى گیرد. كه تفسیرى متناسب با زمان، كه پاسخگوى علوم جدید نیز باشد، بنویسد، از همان آغاز تفسیر، دچار علم زدگى، خرق اجماع و انكار ضرورت ها شده است كه به خیال خودش از قرآن خرافات زدایى كرده است، و آن را به زبور علم و عقل اواخر قرن نوزدهم آراسته است، یكى از اندیشه هاى باطل او، كج جلوه دادن «وحى» و تحریف فرشته وحى بر قلب پیامبر بوده(صلى الله علیه وآله) است. او مى نویسد: باید دانست كه، رابطه بین خدا و شخص نبى(صلى الله علیه وآله) همین ملكه قدسى نبوت است كه آن را ناموس اكبر و به اصطلاح شرع، «جبرئیل» مى نامند. آرى قلب پاك نبى(صلى الله علیه وآله) است كه آیینه سراپانماى حق و مظهر تجلیات ربانى مى باشد و همان قلب نورانى او ایلچى یا قاصدى است، كه پیغام نزد خداى برده و پیغام از خدا گرفته، بر مى گردد.[6]



[1]). عمید زنجانى ، ص 221.

[2]). قرطبى، ابوعبدالله محمد بن انصارى، الجامع لاحكام القرآن، (دار الكتب قاهره، 1378 هـ ق)، ج 20، ص 180.

[3]). امینى، عبدالحسین احمد، الغدیر، (تهران: دار الكتب الاسلامیة، چاپ چهارم، 1410 هـ ق)، ج 10، ص 134.

[4]). معرفت، پیشین، ج 1، ص 60، به نقل از شیخ صدوق(رحمه الله)، امالى.

[5]). همان.

[6]). هندى، سید احمد خان، تفسیر القرآن و هو الهدى و الفرقان، ترجمه سید محمد تقى فخر داعى گیلانى، ج1، ص 35.



نوشته شده توسط امیر گروسی در سه شنبه 24 بهمن 1385 و ساعت 02:02 ق.ظ [+] | نظرات ()





Powered by WebGozar

در یکروز چه مقدار قرآن می خوانید؟ •